Wat ondernemers nodig hebben om door te kunnen
In het Noordzeekanaalgebied ontbreekt het niet aan innovatie. Dat bleek opnieuw tijdens Port of Energy. De uitdaging zit in de uitvoering: ruimte, netcapaciteit, vergunningen en investeringszekerheid bepalen of nieuwe oplossingen hier ook echt kunnen landen, opschalen en bijdragen aan een toekomstbestendige industrie en haven.

Bedrijven laten zien wat er al kan
De praktijkverhalen van de bedrijven vormden het zwaartepunt van de middag. Niet in abstracte beloftes, maar in concrete toepassingen die worden getest of klaarstaan om op te schalen.
Phoenix Metals liet zien hoe reststromen uit de industrie opnieuw waarde kunnen krijgen. In staalslak van Tata Steel blijkt vanadium te zitten, een grondstof die gebruikt kan worden voor batterijopslag. Daarmee kreeg een onderwerp dat in de regio vaak vooral als probleem wordt gezien ook een andere lading: wat vandaag een reststroom is, kan morgen deel zijn van de oplossing.
RIFT maakte duidelijk dat ook industriële warmte anders kan. Het bedrijf werkt met ijzerpoeder als circulaire brandstof: je verbrandt het voor warmte, houdt roest over en maakt daar met waterstof opnieuw bruikbaar ijzerpoeder van. Het systeem is CO2-vrij, vraagt geen zware netaansluiting en is juist daarom interessant voor bedrijven die willen verduurzamen maar vastlopen op netcongestie.
HyER Power liet een even praktisch verhaal horen. Met modulaire waterstof-WKK-units wil het bedrijf bedrijven helpen die hun warmtevoorziening willen verduurzamen, maar niet verder kunnen door gebrek aan netcapaciteit.
De vraag uit de zaal was dan ook logisch: wat is er nodig om dit soort bedrijven hier te laten landen of doorgroeien? De antwoorden waren opvallend concreet. Betaalbare waterstof, ruimte voor assemblage of productie, financiering en een regio die sneller schakelt. Daarmee werd meteen zichtbaar waar het echt om draait: niet alleen om innovatie, maar om de voorwaarden waaronder die innovatie hier kan blijven.
Ook in bouw, offshore en staal is de beweging al begonnen
Dat beeld werd in het tweede bedrijfsblok verder verbreed.
Watermeln liet zien hoe tijdelijke stroomvoorziening op bouwplaatsen en projectlocaties ook zonder dieselgenerator kan. Door waterstof en batterijen slim te combineren, ontstaat een emissieloos alternatief dat inmiddels ook economisch kan concurreren met diesel. De vraag die bleef hangen was scherp: als het duurzame alternatief er al is en in prijs kan meekomen, waarom kiezen we dan nog zo vaak voor het oude?
Vanuit Tata Steel werd zichtbaar hoe groot de omslag naar groen staal daadwerkelijk is. De plannen voor Direct Reduced Iron, elektrificatie en aanvullende installaties laten zien dat dit veel meer is dan één investering. Het is een ingrijpende verbouwing van het systeem, met directe betekenis voor de regio.
Daarnaast liet Z-Bridge uit IJmuiden zien hoeveel technische vindingrijkheid er al in de regio zit. Het bedrijf ontwikkelt een lichter en flexibeler alternatief voor traditionele walk-to-work-systemen offshore. Geen groot politiek dossier, wel precies het soort maak- en innovatiekracht dat hier thuishoort.
De uitdaging zit niet in ideeën, maar in uitvoering
Wie deze bijdragen naast elkaar legt, ziet vooral één ding: het probleem van deze regio is niet dat er te weinig gebeurt. Er gebeurt juist veel. De echte vraag is of de omgeving snel genoeg meebeweegt.
Dat klonk ook door in de bredere gesprekken van de middag. In de reflectie van gedeputeerde Esther Rommel en wethouder Jeroen Verwoort werd duidelijk dat het Noordzeekanaalgebied allang niet meer draait om losse projecten of afzonderlijke gemeenten. Hier komen industrie, haven, offshore wind, energie-infrastructuur en verduurzaming samen. Dat vraagt bestuurlijk tempo en keuzes die over grenzen van gemeenten en bestuurslagen heen gaan.
Ook Jona de Kruif en Vinitha Siebers maakten duidelijk dat de oude logica niet meer werkt. Eerst bouwen of ontwikkelen en daarna pas kijken of er stroom, waterstof of warmte beschikbaar is, is in steeds meer gevallen niet houdbaar. De beweging moet juist andersom zijn: slimmer vooruitdenken, gebiedsgericht ontwikkelen en infrastructuur eerder in samenhang organiseren.
Vergunningen kwamen ook aan bod, in bescheidener vorm. Suzanne Oudmaijer lichtte de rol van de vergunningenloods toe: een kleine, praktische functie die bedrijven kan helpen om aanvragen beter voor te bereiden en trajecten minder stroperig te laten verlopen.
Port of Energy
De kracht van deze bijeenkomsten zit in het zichtbaar maken van wat hier al samenkomt: industrie, haven, innovatie, energie en ondernemerschap. Een gedeeld verhaal van een regio die veel meer is dan de som der delen.
Dat maakte ook deze editie waardevol. Niet omdat er alleen over ambitie werd gesproken, maar omdat bedrijven, overheden en andere partijen lieten zien waar de beweging al gaande is en waar het nog vastloopt. Van staal en waterstof tot batterijmaterialen, emissieloze bouw en offshore technologie: telkens kwam dezelfde vraag terug. Hoe zorgen we dat deze regio niet alleen goede ideeën voortbrengt, maar ook de plek blijft waar die ideeën kunnen landen en groeien?
Met die vraag als vertrekpunt kijken de organiserende partners alvast vooruit naar een volgende editie in 2027. Opnieuw als plek waar ondernemers, overheden en andere partijen uit de regio elkaar treffen, ontwikkelingen delen en samen scherper krijgen wat nodig is om het Noordzeekanaalgebied toekomstbestendig te houden.
Met die vraag als vertrekpunt kijken ORAM, AYOP, Techport en IJPOS alvast vooruit naar een volgende editie in 2027.
Dit Port of Energy-event werd mede mogelijk gemaakt door Port of Amsterdam, Zeehaven IJmuiden N.V., Programmabureau Noordzeekanaalgebied en Citymarketing Velsen | IJmuiden.nl